Kısa cevap: Gökkuşağı, Güneş ışığının havadaki su damlalarına girerken kırılması, damla içinde yansıması ve çıkarken yeniden kırılmasıyla görülen optik olaydır.
Işığın damla içinde izlediği yol
Güneş ışığı çok sayıda görünür ışık dalga boyunu birlikte taşır. Işık havadan suya geçtiğinde hızı ve doğrultusu değişir; buna kırılma denir. Farklı dalga boyları farklı miktarlarda kırıldığı için renkler birbirinden ayrılır.
Damlanın içinden yansıyan ve tekrar dışarı çıkan ışık, uygun konumda duran gözlemciye renkli bir yay gibi ulaşır. Bu olayın görülebilmesi için ışığın, su damlalarının ve gözlemcinin göreli konumları uygun olmalıdır. Gökkuşağı gökyüzünde sabit duran fiziksel bir nesne değildir.
Her gözlemci kendisine gelen ışığa göre biraz farklı bir gökkuşağı görür. Bazen damla içinde iki yansıma gerçekleştiğinde daha soluk ikinci bir yay da görülebilir; bu yayda renk sırası tersine döner.
Gökkuşağında Güneş ışığı yağmur damlasına girerken kırılır, damlanın içinde yansır ve çıkarken tekrar kırılır. Farklı dalga boylarındaki ışık farklı açılarla yön değiştirdiği için renkler ayrılmış gibi görülür.
Birincil gökkuşağını görmek için genellikle Güneş gözlemcinin arkasında, yağmur damlaları ise önünde bulunur. İkincil gökkuşağı daha silik olabilir ve renk sırası ters görünür. Renkler gerçekte kesintisiz geçişler oluşturur.
Günlük yaşamdan örnek
Yağmur durduktan sonra Güneş arkanızda, yağmur damlaları önünüzde kalırsa gökyüzünde renkli bir gökkuşağı belirebilir.
Merak edilen soru
Gökkuşağına neden yürüyerek ulaşılamaz?
Gökkuşağı tek bir yerde duran nesne değildir; ışığın gözlemciye ulaştığı açıya bağlı görünen optik bir olaydır.