Su donarken moleküllerinin düzenli buz kristali yapısı, sıvı sudakine göre daha fazla yer kapladığından hacmi artar ve yoğunluğu azalır.
Temel Bilgiler Ve Açıklama
Su molekülleri arasındaki hidrojen bağları donma sırasında açık bir kristal düzeninin oluşmasına yardımcı olur. Böylece aynı kütledeki buz genellikle sıvı sudan daha büyük hacme sahip olur.
Bu nedenle buz, normal koşullarda sıvı suyun üzerinde yüzer. Su ve buz arasındaki yoğunluk farkı bunun temel açıklamasıdır.
Yoğunluk kütlenin hacme oranıdır. Kütle aynı kalırken hacim büyürse yoğunluk küçülür; buz örneğinde karşılaştığımız durum budur.
Donan su kapalı bir şişeyi veya boruyu zorlayabilir. Çünkü genişleyen buz, bulunduğu hacimde basınç oluşturabilir.
Çoğu madde soğuyup katılaşırken daha yoğun hâle gelir. Suyun normal basınç altındaki davranışı bu açıdan dikkat çekici bir istisnadır.
Günlük Hayattan Örnek
Ağzına kadar suyla doldurulmuş bir şişe dondurucuya konulduğunda içindeki su buz hâline gelirken genişleyebilir. Bu nedenle tam dolu kapların dondurulması uygun değildir.
Sık Karıştırılan Nokta
“Soğuyan su daima genleşir” demek yanlıştır. Sıvı suyun yoğunluğu sıcaklığa bağlıdır; donma sırasında oluşan buz yapısı ayrı değerlendirilmelidir.